Aantal vreedzame scholen en wijken stijgt nog steeds
12
mrt 2018

Aantal vreedzame scholen en wijken stijgt nog steeds

Ook dit jaar zet de groei van het aantal vreedzame scholen door. Maar liefst 84 nieuwe basisscholen zijn dit jaar met het programma gestart. Daarmee komt het aantal vreedzame scholen in Nederland op 946. Volgend schooljaar doorbreken we de grens van 1.000 scholen. Ook het aantal vreedzame wijken blijft stijgen. Nu het voortgezet onderwijs nog.


De Vreedzame School en De Vreedzame Wijk laten een stabiele groei zien over de afgelopen jaren. Goed nieuws voor de burgerschapsvorming van onze jeugd. Nu haalt goed nieuws zelden de pers, slecht nieuws wel. Vandaar onlangs forse aandacht, in alle kranten, voor de resultaten van het internationale onderzoek naar burgerschap onder leerlingen in het voortgezet onderwijs (ICCS).

In dit onderzoek (2009 en herhaald in 2016) worden tweede klassers van het VO in een groot aantal landen bevraagd over burgerschapsactiviteiten en burgerschapskennis. Weinig reden tot optimisme. De kennis van de democratische rechtsstaat van leerlingen is lager dan dat van scholieren in landen die op Nederland lijken, zoals België of Denemarken. En op de vraag of zij in het afgelopen jaar op school hebben deelgenomen aan zaken als een debat, het kiezen van een klassenvertegenwoordiger, besluitvorming over hoe zaken op school geregeld worden, of het zich kandidaat stellen voor de functie van klassenvertegenwoordiger of als lid van de leerlingenraad, scoren Nederlandse leerlingen het laagst van alle landen.

Eigenlijk niet zo gek: uit het onderzoek blijkt namelijk ook dat VO-scholen in Nederland, in vergelijking met andere landen, weinig aan burgerschapsonderwijs doen. Er is nauwelijks sprake van een samenhangend aanbod. Scholen mogen burgerschapsonderwijs zelf vormgeven met alle gevolgen van dien. Ondanks het bestaan van een VO-versie van De Vreedzame School, wordt deze nog niet op grote schaal gebruikt.

Er wordt veel geschreven over burgerschapsonderwijs. Sinds de wettelijke verplichting in 2005 is de teneur van die berichten dus zorgelijk. Wel is iedereen het er zo langzamerhand wel over eens dat er meer inhoudelijke richtlijnen moeten komen voor scholen, en ook dat de democratie daarvoor een goede kapstok is. Evenzeer is er wel enige consensus over de wijze waarop: geen lesjes over democratie, maar betekenisvolle contexten creëren waarin leerlingen democratie kunnen oefenen en ervaren.

Exact dit, doen een kleine 1.000 basisscholen in Nederland al met De Vreedzame School. Een programma dat bovendien in zo’n dertig wijken ook nog eens versterkt en ondersteund wordt in alle niet-schoolse pedagogische contexten (De Vreedzame Wijk). Een opsteker waard!


Laatst aangepast op maandag, 12 maart 2018 09:11