Ouders

Natuurlijk is de opvoeding het domein van de ouders. Tussen school en ouders zal een vorm van ‘partnership’ moeten zijn als het gaat om de opvoeding van de kinderen. Voor de kinderen is het van belang dat die werelden, school en thuis, niet teveel van elkaar gescheiden zijn. Daarom is in De Vreedzame School volop aandacht voor ouders.

Ouderavond en workshop
In het eerste invoeringsjaar wordt een informatieve ouderavond over De Vreedzame School georganiseerd. Het doel hiervan is het geven van voorlichting over De Vreedzame School, én het betrekken van de ouders bij dit programma. Hoe beter de ouders zijn geïnformeerd, en hoe meer ze de principes van De Vreedzame School onderschrijven, hoe beter ze hun kinderen kunnen ondersteunen bij het toepassen van de nieuw geleerde vaardigheden en attitudes.

Ouders betrekken
Tijdens de invoering gaat de aandacht voortdurend uit naar hoe de school de ouders verder kan informeren over De Vreedzame School. Zo is er een nieuwsbrief per lesblok om ouders op de hoogte te brengen van de inhoud van het blok. Daarnaast zijn er Kletskaarten die met de kinderen mee naar huis gaan om ouders met hun kind in gesprek te brengen over de inhoud van het lesblok. Ook zijn ouders aanwezig bij belangrijke ‘Vreedzame School-momenten’, zoals de uitreiking van de mediatordiploma’s, e.d. En in de lesmappen worden geregeld suggesties gegeven om ouders te betrekken bij de inhoud van de lessen.

Workshops
In het tweede invoeringsjaar kunnen er workshops verzorgd worden, bijvoorbeeld over ‘conflicten in het gezin’ voor belangstellende ouders. Wij verzorgen ook cursussen voor medewerkers van de tussenschoolse opvang of onderwijsondersteunend personeel.

Meer weten?
Neem voor meer informatie mailcontact op via het Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.

Leerlingparticipatie

Leerlingparticipatie

Een belangrijke pijler van De Vreedzame School is leerlingparticipatie, waarbij we ons richten op vergroting van de actieve betrokkenheid van leerlingen in de klas en in de school. Hiermee willen we kinderen leren verantwoordelijkheid te nemen voor elkaar en voor de gemeenschap. We reiken verschillende mogelijkheden aan om leerlingen bij allerlei activiteiten en onderwerpen te betrekken en meer taken en verantwoordelijkheden in de klas en in de school te geven. Dit begint al bij het begin van het schooljaar waar kinderen met elkaar op zoek gaan naar wat er binnen de groep moet gebeuren om alles goed te laten verlopen. Vervolgens worden de taken die bedacht zijn onder de kinderen of groepjes kinderen verdeeld.

Verder kunt u denken aan vormen van leerlingparticipatie als:
Gemeenschapstaken in de school
u kunt hierbij denken aan klas overstijgende taken. Naast leerlingmediatie wordt onderzocht welke andere vormen van participatie (waarbij bijvoorbeeld oudere leerlingen jongere leerlingen helpen) ingevoerd kunnen worden.
• Gemeenschapstaken in de buurt
Als leerlingen eraan gewend zijn om de verantwoordelijkheid voor taken in de klas en in de school op zich te nemen, dan kunnen ze hun verantwoordelijkheid ook uitbreiden naar de directe omgeving van de school: een bijdrage aan de buurt.
• Commissies in de klas
Een andere mogelijkheid om participatie van leerlingen structureel vorm te geven is het invoeren van commissies in de klas. Na een basisles wordt samen met de groep onderzocht aan welke commissies behoefte is, of waar belangstelling voor is. Mogelijke commissies zijn o.a.: een feestcommissie, een lokaalcommissie, een zorgcommissie.
• Commissies in de school
Ook het instellen van een klasoverstijgende commissie met vertegenwoordigers uit de groepen is mogelijk. Hiermee kan tegelijkertijd, naast het werken aan leerlingparticipatie, een belangrijk democratisch principe (vertegenwoordiging van een achterban) op een betekenisvolle wijze worden toegepast. Ook hier zijn weer allerlei mogelijkheden: een pleincommissie, een feestcommissie, een veiligheidscommissie, een crea-commissie, etc..
• Verkiezingen voor de (school)commissie
Bij het in het leven roepen van een (klasoverstijgende) commissie kan een verkiezingsproject voor de klas of de hele school georganiseerd worden, om zo te komen tot de oprichting van een dergelijke commissie. Zo’n verkiezing gaat gepaard met campagne voeren, kandidatenlijsten, een stembureau, e.d. Hetzelfde kan in het klein ook in de klas plaatsvinden.

De groepsvergadering

De groepsvergadering

In het basiscurriculum wordt de groepsvergadering geïntroduceerd in Blok 3 (We hebben oor voor elkaar). De groepsvergadering is dé plek waar de stem van kinderen gewaarborgd is. Door een vaste structuur en werkwijze in alle groepen wordt de groepsvergadering het 'democratisch hart' van de school. Leerlingen ervaren hiermee dat zij een stem hebben en worden zich bewust van de verantwoordelijkheid die daarbij hoort. De agenda wordt mede bepaald door de leerlingen, en de uitvoering van de vergadering komt, naarmate de leerlingen ouder worden, steeds meer in handen van de leerlingen zelf. Ze leren meningsverschillen te overbruggen en gezamenlijk besluiten te nemen. De groepsvergadering bevordert bovendien gemeenschapszin en ontwikkelt een democratische attitude 'a democratic way of life'.
Wanneer u als school de groepsvergadering een structurele plaats wilt geven binnen uw onderwijs, kunt u gebruik maken van de informatie op deze site in het Deelnemers Domein (achter de inlog).

Begeleiding vanuit de CED-Groep
Vanuit de CED-Groep denken we graag mee over de invoering van de groepsvergadering bij u op school. Afhankelijk van hoe ver u bent met de invoering van De Vreedzame School kunt u denken aan een traject met de volgende activiteiten:

  • Overleg met de stuurgroep (formuleren plan van invoering)
  • Teambijeenkomst met onderwerpen als:
    - doel van de module: kinderen een stem geven
    - beelden van een groepsvergadering
    - wat vraagt dit van kinderen?
    - hoe leren we kinderen vergaderen?
    - uitleg bij het oefenen met groepsvergaderingen
    - de rol van de voorzitter
    - het democratisch speelveld
  • Tussentijds ervaringen opdoen met de groepsvergadering aan de hand van voorbeelden.
  • Groepsbezoeken door stuurgroep en externe begeleider.
  • Overleg met de stuurgroep om vervolgstappen te bepalen.
  • Vervolgbijeenkomst(en):
    - ervaringen uitwisselen met de lessen en de groepsvergaderingen
    - bepalen van het democratisch speelveld
    - waar komen de onderwerpen voor de vergaderingen vandaan?
    - welke plaats krijgt de groepsvergadering binnen het onderwijs op uw school?

    Meer informatie
    Wilt u meer weten over wat wij voor u kunnen betekenen? Neem dan contact op via Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.
Leerlingmediatie

Leerlingmediatie

Een belangrijk onderdeel van De Vreedzame School is mediatie. Mediatie is bemiddeling bij conflicten. Alle leerlingen leren wat mediatie is en daarnaast worden enkele leerlingen opgeleid om de rol van leerlingmediator te vervullen. Zo nemen de kinderen zelf de verantwoordelijkheid voor het oplossen van conflicten in de klas of op het schoolplein. Dit noemen we 'peer mediation'. Het is een van de meest concrete uitwerkingen van het principe dat kinderen zelf verantwoordelijkheid hebben voor het klimaat op school.

Leerlingmediator
In het tweede jaar van de invoering van De Vreedzame School wordt een aantal leerlingen getraind als mediator. Alle leerlingen van de school hebben dan de lessen van blok 5 over mediatie gehad. Iedereen weet dus al min of meer wat mediatie inhoudt. De leerlingmediatoren komen uit groep 7 en 8, en solliciteren naar de taak van mediator.
Eenmaal opgeleid is er elke dag in een school een tweetal mediatoren die ‘dienst hebben’. Tijdens de pauzes zijn zij kunnen zij helpen bij een conflict van andere kinderen. Zij zijn zichtbaar door een gekleurd hesje of jack. Ook gedurende de hele dag zijn ze aanspreekbaar voor het helpen oplossen van conflicten. Leerkrachten kunnen leerlingen met een conflict doorsturen naar de mediatoren. Op een rustige plek in de school voeren ze een gesprek met de kinderen om ze te helpen hun conflict op te lossen.

Draaiboek
De training wordt de eerste keer verzorgd door de Vreedzame School-trainer, samen met twee leerkrachten. De school krijgt het draaiboek van de training en kan de jaren daarna de opleiding van nieuwe mediatoren zelf verzorgen.

Lessenserie

Lessenserie

De kern van De Vreedzame School is een lessenserie. Het is de bedoeling dat er (vrijwel) elke week in alle groepen een les gegeven wordt. De lessen duren ongeveer 30 a 40 minuten. Er is een aparte map met lessen voor de peuters en kleuters, verder per leerjaar een map (groep 3, 4, 5, 6, 7 en 8). 

Nieuwe lesmappen basisonderwijs
Ons lesprogramma is continu in ontwikkeling omdat we willen blijven aansluiten op wat er speelt in de maatschappij. Daarom is vorig jaar besloten om de lesmappen basisonderwijs te herzien en zijn we gestart met dit omvangrijke project.
Lees verder

Zes blokken
In de huidige mappen zijn er voor alle groepen in totaal 38 lessen, verdeeld over 6 lesblokken:
1. We horen bij elkaar – groepsvorming (10 lessen)
2. We lossen conflicten zelf op – conflicthantering (6 lessen)
3. We hebben oor voor elkaar – communicatie (6 lessen)
4. We hebben hart voor elkaar – gevoelens (6 lessen)
5. We dragen allemaal een steentje bij – verantwoordelijkheid (4 lessen)
6. We zijn allemaal anders – diversiteit (6 lessen)
Groep 8 heeft een wat aangepast programma, met o.a. een apart programma over afscheid nemen. 

Er is in de lessen aandacht voor:
• coöperatieve werkvormen
• transfer naar het ‘echte leven’
• woordenschatuitbreiding
• leerkrachtgedrag (na de les)
• suggesties na de les om ook buiten de les aandacht te kunnen besteden aan het thema
• suggesties voor ouders

Structuur van een les
De les begint met een 'binnenkomer': een korte, speelse activiteit, het signaal dat er nu op een minder cognitieve manier gewerkt wordt dan meestal het geval is. Samen met de leerlingen wordt daarna de agenda (het overzicht van de les) en het doel van de les doorgenomen: wat gaan we leren? Daarna volgen activiteiten rond het thema van de les in zeer gevarieerde werkvormen. Na deze leskern wordt de leerlingen in de evaluatie (‘wat hebben we geleerd?’) gevraagd hun mening over de les te geven, en wordt teruggegrepen op het doel van de les. De les wordt afgesloten met een 'afsluiter' (opnieuw een korte, speelse activiteit).

In het Deelnemers Domein (achter inlog) op deze website vindt u van iedere les een presentatie voor gebruik op het digibord. Hierbij is gebruik gemaakt van de software van Presenter.

Inhoud van de blokken
In blok 1 (We horen bij elkaar) staan de lessen in het teken van groepsvorming en het creëren van een positief klimaat in de klas. Samen met de leerlingen maken we afspraken over hoe we met elkaar omgaan in de klas. Leerlingen bedenken zelf taken en verantwoordelijkheden.

In blok 2 (We lossen conflicten zelf op) leren de leerlingen het begrip ‘conflict’, en ze krijgen zicht op hoe je kunt reageren op een conflict. Na dit blok verwachten we van de leerlingen dat ze zelf, met behulp van een heel eenvoudig stappenplan, hun conflicten zelf oplossen.

Blok 3 (We hebben oor voor elkaar) besteedt aandacht aan communicatie. Goede communicatie is de sleutel tot het oplossen en voorkomen van conflicten. In dit blok besteden we o.a. aandacht aan de rol van misverstanden, het je kunnen verplaatsen en inleven in een ander, actief luisteren en samenvatten.

In blok 4 (We hebben hart voor elkaar) staan gevoelens centraal. In dit blok worden onder andere twee belangrijke vaardigheden voor conflictoplossing geleerd: je eigen gevoelens herkennen en erover kunnen vertellen, en het erkennen en accepteren van de gevoelens van een ander.

Blok 5 (We dragen allemaal een steentje bij) gaat in de eerste invoeringsjaren over mediatie, en de jaren daarna staat leerlingparticipatie centraal; het leveren van een bijdrage aan de gemeenschap.

Blok 6 (We zijn allemaal anders) stelt het open staan voor verschillen centraal. Kinderen onderzoek overeenkomsten en verschillen in hun familie, klas, school, omgeving van de school en de wereld.

Wat is De Vreedzame School?

Wat is De Vreedzame School?

De Vreedzame School is een compleet programma voor basisscholen voor sociale competentie en democratisch burgerschap. Het beschouwt de klas en de school als een leefgemeenschap, waarin kinderen zich gehoord en gezien voelen, een stem krijgen, en waarin kinderen leren om samen beslissingen te nemen en conflicten op te lossen. Kinderen voelen zich verantwoordelijk voor elkaar en voor de gemeenschap, en staan open voor de verschillen tussen mensen.

Voor wie?
Inmiddels zijn 1000 basisscholen in Nederland 'vreedzaam' en dit aantal groeit ieder jaar. Er is een apart programma voor voorscholen en peuterspeelzalen. Voor het SO is er een aparte lessenserie: Beste Vrienden (SO) en Beste Burgers (VSO). Voor het SBO zijn er aanpassingen gemaakt op het basisschoolprogramma.Inmiddels is er ook een versie voor het VO: Democratie kun je leren!

Onderdelen van De Vreedzame School
Het hart van De Vreedzame School wordt gevormd door een lessenserie. Tijdens het tweejarige invoeringstraject staat in de teamtrainingen het bijbehorende leerkrachtgedrag centraal. In het eerste jaar ligt het accent op het invoeren van de lessenserie en in het tweede jaar krijgt leerlingmediatie vorm. Daarnaast komen thema’s aan de orde als: sociale veiligheid, omgaan met (ongewenst) gedrag, ouderbetrokkenheid en de Groepsvergadering  (het democratisch hart in klas en school waar leerlingen een stem hebben, en mogen meepraten over zaken die hen aangaan).

 

Loading the player...